Türkiye’de Çalışma İzni Sponsorluğu Nasıl Yapılır: İşveren Rehberi

Türkiye’de çalışma izni sponsorluğu yapmak için, kayıtlı bir şirket yabancı uyruklu bir çalışan adına başvuruyu yapar ve o kişinin çalışma hakkı konusunda hukuki sorumluluğu üstlenir. Sponsor işverendir, çalışan değil. İzin tek bir şirkete ve tek bir göreve bağlı kalır, bu yüzden sponsorluğu üstlenen işletme başvurunun karşılaması gereken koşulları da taşır.

Bu rehber, Türkiye’de çalışma izni sponsorluğu yapmanın ne anlama geldiğini, kimin sponsor olabileceğini, gereklilikleri ve süregelen yükümlülükleri, hazırlanması gereken belgeleri, adımları, olağan süreyi ve resmi harçları ele alır. Aşağıdaki rakamlar ve kurallar bu makalenin yazıldığı tarih itibarıyla günceldir. Çalışma ve göç mevzuatı değişebildiği için, harekete geçmeden önce kesin ayrıntıları bir avukatla teyit edin.

Türkiye’de Çalışma İzni Sponsorluğu Ne Anlama Gelir

Türkiye’de çalışma izni sponsorluğu, şirketinizin devletten belirli bir yabancı uyruklu kişiyi istihdam etme izni istemesi ve iş sürdüğü müddetçe o çalışanın arkasında durması anlamına gelir. İzin, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından düzenlenir. Bir işvereni, beyan edilen tek bir görevde tek bir çalışana bağlar. Mevcut kurallar uyarınca aynı belge, çalışana izin süresi boyunca Türkiye’de ikamet etme hakkı da tanır, bu nedenle sponsorlu bir çalışanın genellikle ayrı bir ikamet izni almasına gerek kalmaz.

Sponsorluk tasarım gereği işveren öncülüğünde yürüyen bir süreçtir. Şirket Bakanlığın çevrimiçi sistemine kaydolur, talebi sunar, dosyayı yükler ve değerlendirenlerin sorduğu soruları yanıtlar. Çalışan kişisel belgelerini teslim eder, ancak hukuki ağırlık sponsorda kalır. Türkiye’de bir yabancı çalışana sponsor olmak bu yüzden bir formalite değil, bir taahhüttür. Devlete görevin gerçek olduğunu, şirketinizin bunu destekleyebildiğini ve onaydan sonra gelen yükümlülükleri yerine getireceğinizi bildirmiş olursunuz.

Türkiye’de Bir Yabancı Çalışana Kim Sponsor Olabilir

Türkiye’de bir yabancı çalışana yalnızca gerçekten faaliyette olan, usulüne uygun şekilde kayıtlı bir şirket sponsor olabilir. Pek çok başvuru bu ilk eşikte elenir. Bir sponsorun, görevin yerel istihdam yerine yabancı bir çalışan getirmeyi gerektirdiğini göstermesi gerekir; gerçek faaliyeti olmayan atıl bir şirket kimseye sponsor olmakta zorlanır.

Bu makalenin yazıldığı tarih itibarıyla, sponsor bir şirket için genellikle aranan koşullar arasında şunlar sayılır:

• yaklaşık 100.000 Türk lirası ödenmiş sermaye, ya da buna denk bir brüt satış veya ihracat düzeyi;
• aynı işyerinde her bir yabancı çalışan için en az beş Türk vatandaşının istihdam edilmesi;
• brüt asgari ücretin katları üzerinden ölçülen, göreve uygun bir maaş;
• pozisyonun bir yabancı uyruklu ile doldurulması için açık bir ticari gerekçe.

Beşe bir oranı sponsorların çoğunu zorlayan kısımdır. İlk yabancı işe alım için, bu beş Türk çalışanın normal şartlarda başvuru anında bordroda olması gerekir. Bazı yabancı sermayeli firmalar için ilk altı ayda, belirli şirket yapılarında ve bazı görevlerde istisnalar mevcuttur, dolayısıyla kural mutlak değildir. Türkiye’de yabancı çalışana nasıl çalışma izni sponsoru olunacağını bilmek, şirketinizin bu eşikleri zaten karşılayıp karşılamadığını kontrol etmekle başlar.

Türkiye Çalışma İzni Sponsor Şartları, Ayrıntılı

Türkiye çalışma izni sponsor şartları, şirkete ilişkin koşullar ve iş hakkında verilen taahhütler olmak üzere ikiye ayrılır. Ret kararlarının çoğu şirket tarafından kaynaklanır, bu yüzden en çok özenin gösterilmesi gereken kısım burasıdır. Güçlü bir dosya, değerlendiricinin gerçek sorusunu yanıtlar: bu, gerçekten bu kişiye ihtiyaç duyan gerçek bir iş mi?

Şirkete ilişkin koşullar

Şirketinizin vergi ve sosyal güvenlik yükümlülükleri güncel olmalı, gerekli sermaye veya cirosu bulunmalı ve Türk çalışan oranını karşılamalıdır. Beyan edilen maaş pozisyon için inandırıcı olmalıdır. Asgari ücret düzeyinde teklif edilen kıdemli bir uzmanlık görevi genellikle soru işaretleri doğurur, çünkü ücret, işin gerçekten yabancı bir profesyonele ihtiyaç duyup duymadığının bir göstergesi olarak okunur.

İş hakkında verilen taahhütler

Türkiye çalışma izni sponsor şartları, onaydan sonra üstlendiğiniz yükümlülükleri de kapsar. Çalışanı beyan edilen görevde, beyan edilen ücretle istihdam etmeyi ve onu sosyal güvenliğe kaydetmeyi taahhüt edersiniz. Bir işi tarif eden ama şirketin aslında başka bir işi planladığı bir dosya, sonradan bir denetim sırasında ortaya çıkan türden bir tutarsızlıktır.

Bir Sponsorun Süregelen Çalışma İzni Sponsorluğu Yükümlülükleri

Sponsorluk, izin kartı elinize geçtiğinde bitmez. Çalışma izni sponsorluğu yükümlülükleriniz iznin tüm süresi boyunca devam eder. Onaydan sonraki ilk günler içinde çalışanı Sosyal Güvenlik Kurumu’na kaydetmeniz ve primleri ödemeye başlamanız gerekir. Bundan sonra, fiili görev ve maaşın beyan ettiğinizle uyuşması gerekir.

İstihdam sona ererse, genellikle yetkilileri bilgilendirmeniz gerekir ve o işe bağlı izin geçersiz hale gelebilir. Bir görev değişikliği veya farklı bir şirkete geçiş, normal şartlarda bir devir değil yeni bir başvurudur, çünkü izin özgün sponsorluk ilişkisine aittir. Bu çalışma izni sponsorluğu yükümlülükleri, dikkatsiz işverenlerin yakalandığı noktadır: izin bir kez verilir, ama uyum zaman içinde denetlenir. Karanfiloglu Hukuk Bürosu’ndaki uygulamamızda, bize en sık çözmemiz için getirilen sorunlar reddedilen başvurular değil, beyan edilen şartlarla uyumu bozan bir sponsor yüzünden risk altına giren izinlerdir.

Türkiye’de Yabancı Bir Çalışana Adım Adım Nasıl Sponsor Olunur

Türkiye’de yabancı bir çalışana nasıl sponsor olunacağını öğrenmek, büyük ölçüde işleri doğru sırayla yapmakla ilgilidir, çünkü çalışan ve şirket birbirine bağlı başvurular sunar. Sıralama, çalışanın yurt dışında olup olmadığına ya da halihazırda Türkiye içinde bir ikamet iznine sahip olup olmadığına göre değişir.

Çalışan yurt dışındayken

1. Görev üzerinde anlaşın ve yabancı uyruklu kişiyle yazılı bir iş teklifi veya iş sözleşmesi imzalayın.
2. Çalışan, kendi ülkesindeki Türk konsolosluğuna çalışma vizesi için başvurur ve bir referans numarası alır.
3. Bunu izleyen süre içinde, genellikle yaklaşık on iş günü, sponsor şirket Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’na eşleşen başvuruyu çevrimiçi olarak sunar ve tam belge dosyasını yükler.
4. Bakanlık, şirket ve çalışan dosyalarını birlikte inceler ve bir karar verir.
5. Onaydan sonra çalışan vizeyi alır, Türkiye’ye girer ve izin ile ikamet haklarının yürürlüğe girmesi için kaydını yaptırır.

Çalışan halihazırda Türkiye’deyken

1. Çalışanın ülke içinden başvuruya izin veren geçerli bir ikamet izni olduğunu teyit edin.
2. Şirket, başvuruyu destekleyici belgelerle birlikte doğrudan Bakanlığa çevrimiçi olarak sunar.
3. Bakanlık dosyayı değerlendirir ve karar verir.
4. Onay üzerine izin kartı üretilir ve teslim edilir.

Her iki yolda da Türkiye içinde ana başvuruyu çalışan değil sponsor yapar. Ülke içi yolun sizin için açık olup olmadığı, çalışanın mevcut statüsüne ve bunu ne kadar süredir taşıdığına bağlıdır; bir başlangıç tarihi belirlemeden önce bunu bir avukat kısa bir danışmanlıkta değerlendirebilir.

Sponsorun Sağlaması Gereken Belgeler

Türkiye’de bir yabancı çalışana sponsor olmak evrak işine dayanır ve sponsor bunun büyük kısmını sağlar. Şirket dosyası genellikle şunları içerir:

• görevi, görev tanımını ve maaşı belirten imzalı bir iş sözleşmesi veya yazılı iş teklifi;
• ticaret sicil kaydı ve güncel bir faaliyet belgesi;
• genellikle onaylanmış, en güncel bilanço ve kar zarar tablosu;
• vergi levhası ve gecikmiş borç bulunmadığına dair kanıt;
• imzalı bir başvuru dilekçesi ve yetkili imza sirküleri.

Çalışan ise geçerli bir pasaport, görevin gerektirdiği durumlarda bir diploma veya nitelik belgesi, biyometrik fotoğraflar ve yurt dışından başvuranlar için konsolosluk referans numarasını sağlar. Türkiye dışında düzenlenen belgelerin genellikle noter tasdiki, apostil ve yeminli Türkçe tercümeye ihtiyacı olur. En sık gecikme sebebi eksik bir çalışan belgesi değil, güncelliğini yitirmiş veya onaysız bir şirket mali tablosudur.

Kim Ne Yapar: Sponsor ve Çalışan Bir Bakışta

Süreç iki taraf arasında net biçimde ayrılır. Bu tablo bu ayrımı ortaya koyar.

Türkiye’de Çalışma İzni Sponsorluğunun Süresi ve Maliyetleri

Bakanlık dosyayı eksiksiz aldıktan sonra, Türkiye’de çalışma izni sponsorluğu kararı genellikle yaklaşık otuz gün içinde çıkar. Eksik dosyalar, ek incelemeler veya eksik tercümeler bu süreyi uzatır, bazen bir ayı fazlasıyla aşar. Belgelerin toplanması, noter tasdiki, apostil işlemi ve tercümesi çoğu zaman Bakanlığın kendi incelemesinden daha uzun sürer, bu yüzden evrak işine erken başlayın.

Resmi maliyetler genellikle devlet tarafından belirlenen ve her yıl güncellenen bir çalışma izni harcı ile bir kart harcını içerir. Yurt dışından başvuran çalışanlar ayrıca çalışma vizesi için konsolosluk ücretleri de öder. Uygulamada devlet harçlarını genellikle sponsor karşılar, ancak kimin ne ödeyeceği iş sözleşmesine bağlı bir konudur. İnternette gördüğünüz herhangi bir rakamı yalnızca gösterge niteliğinde sayın, çünkü tarifeler her yıl Ocak ayında güncellenir. İstanbul’da danışmanlık verdiğimiz müvekkiller, bir işe alım için bütçe ayırmadan önce güncel tutarları teyit etmemizi sık sık ister.

Sponsorların Yaptığı Yaygın Hatalar

Birkaç önlenebilir hata, sponsorluk başvurularının çoğunu geciktirir veya batırır. Şunlara dikkat edin.

• Beşe bir oranını göz ardı etmek. Yeterli sayıda Türk vatandaşı istihdam etmeden başvuru yapmak, en klasik ret sebebidir. Önce çalışan sayısını kontrol edin veya bir istisnanın uygulanıp uygulanmadığını teyit edin.
• Maaşı düşük göstermek. Görevin kıdemiyle uyuşmayan bir ücret sorulara yol açar ve reddedilmeye neden olabilir. Maaşı pozisyona uygun belirleyin.
• Eski mali belgeler. Eski bir bilanço veya onaysız bir tablo sık görülen bir gecikme sebebidir. Güncel ve usulüne uygun onaylanmış rakamlar kullanın.
• Konsolosluk süresini kaçırmak. Çalışan yurt dışındaysa, sponsorun konsolosluk adımından sonra Türkiye içinde başvuru yapmak için kısa bir süresi vardır. Bu süre kaçırılırsa süreç yeniden başlar.
• Onay sonrası yükümlülükleri unutmak. Birçok sponsor izni bir bitiş çizgisi olarak görür. Çalışma izni sponsorluğu yükümlülükleri devam eder ve beyan edilen iş ile gerçek iş arasındaki bir fark izni tehlikeye atabilir.

Türkiye’de yabancı bir çalışana nasıl sponsor olunacağını bilmek işin sadece yarısıdır. Bu hatalardan kaçınmak, dosyayı ilerletip izni güvende tutan şeydir. Başvurudan önce yapılacak kısa bir hukuki inceleme genellikle kendini fazlasıyla amorti eder.

Özet

Türkiye’de çalışma izni sponsorluğu yapmak, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı aracılığıyla yabancı bir çalışan adına başvuru yapmak ve ardından iznin tüm süresi boyunca o çalışanın arkasında durmak demektir. Türkiye çalışma izni sponsor şartlarını karşılamak, onaylı şirket ve çalışan belgelerini hazırlamak, doğru sırada başvurmak ve onay sonrası yükümlülüklerinize sadık kalmak, bir sponsorluğu sağlam tutan unsurlardır. Oranlar, sermaye eşikleri ve resmi harçlar değiştiği için, bir iş teklifi yapmadan önce yapılacak kısa bir danışmanlık, Türkiye’de çalışma izni sponsorluğu planladığınızda haftalar kazandırabilir.

İstanbul’da Bir Avukatla Görüşün

Kendi durumunuzla ilgili tavsiye almak isterseniz, Karanfiloglu Hukuk Bürosu, Türkiye genelinde yabancılara ve Türk vatandaşlarına hizmet veren, İstanbul’da kayıtlı bir hukuk bürosudur. Bize telefon veya WhatsApp üzerinden +90 532 659 35 11 numarasından, e-posta ile [email protected] adresinden ulaşabilir ya da Mecidiyeköy Mah. Büyükdere Cad. No:67-71, Alba İş Merkezi, Kat:8, Şişli, İstanbul adresinden bizi ziyaret edebilirsiniz. Durumunuzu görüşmek için bizimle iletişime geçin.

Sıkça Sorulan Sorular

Türkiye’de çalışma iznine işveren mi çalışan mı sponsor olur?

İzne işveren sponsor olur. Türkiye’de çalışma izni sponsorluğu yapmak için şirket, başvuruyu Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı üzerinden çevrimiçi olarak sunar ve hukuki koşulları taşır. Çalışan kişisel belgelerini sağlar ve yurt dışındaysa, sponsor Türkiye içinde başvuru yapmadan önce ilk olarak bir Türk konsolosluğunda çalışma vizesine başvurur.

Türkiye çalışma izni sponsor şartları nelerdir?

Başlıca Türkiye çalışma izni sponsor şartları, gerçekten faaliyette olan kayıtlı bir şirket, yeterli sermaye veya ciro, her yabancı çalışan için yaklaşık beş Türk vatandaşı istihdamı, göreve uygun gerçekçi bir maaş ve bir yabancı uyruklu işe alma konusunda açık bir gerekçedir. Bazı yabancı sermayeli firmalar ve belirli görevler istisna tutulur.

Bir sponsorun yabancı işe alabilmesi için kaç Türk çalışanı olmalıdır?

Genel kural olarak, bu makalenin yazıldığı tarih itibarıyla, bir sponsorun her yabancı çalışan için aynı işyerinde en az beş Türk vatandaşı istihdam etmesi gerekir. Erken aylarındaki bazı yabancı sermayeli şirketler ve bazı görevler istisnadır, bu yüzden başvurudan önce durumunuzu teyit edin.

Türkiye’de çalışma izni sponsorluğu ne kadar sürer?

Bakanlık tam dosyayı aldıktan sonra, çoğu eksiksiz başvuru yaklaşık otuz gün içinde bir karara bağlanır. Belgelerin hazırlanması, noter tasdiki, apostil ve tercüme işlemleri genellikle incelemenin kendisinden daha uzun sürer, bu yüzden planlanan başlangıç tarihinden önce ek süre bırakın.

İzin verildikten sonra sponsorun yükümlülükleri nelerdir?

Onaydan sonra sponsor, çalışanı Sosyal Güvenlik Kurumu’na kaydetmeli, primleri ödemeli ve fiili görev ile maaşı beyan edilenle tutarlı tutmalıdır. Bu çalışma izni sponsorluğu yükümlülükleri iznin tüm süresi boyunca devam eder ve denetimlerde kontrol edilir.

Bir sponsor çalışma iznini yeni bir işe veya şirkete devredebilir mi?

Hayır. Çalışma izni tek bir sponsora ve tek bir göreve bağlıdır, bu yüzden çalışanı yeni bir pozisyona veya farklı bir işverene taşımak normal şartlarda yeni bir başvuru gerektirir. O istihdam sona erdiğinde eski işe bağlı izin geçersiz hale gelebilir.

Bir yabancı çalışana sponsor olma harçlarını kim öder?

Resmi çalışma izni ve kart harçları genellikle başvurunun bir parçası olarak ödenir ve uygulamada bunları genellikle sponsor karşılar, ancak bu çalışanla yapılan anlaşmaya bağlıdır. Yurt dışından başvuranlar için konsolosluk çalışma vizesi ücretleri ayrıdır ve konsolosluk tarafından belirlenir.

Bir şirket, sponsorluk yapmadan bir yabancıyı çalıştırırsa ne olur?

İzin olmadan bir yabancı uyruklu kişiyi çalıştırmak, şirketi çalışan başına idari para cezasına maruz bırakır ve tekrarlanan ihlaller cezaları artırır. Çalışan da para cezasına çarptırılabilir ve ülkeyi terk etmek zorunda kalabilir, bu yüzden iş başlamadan önce sponsorluğu güvence altına almak tek güvenli yoldur.

Yazar Hakkında

Kaan Karanfiloğlu, Türkiye genelinde Türk ve uluslararası müvekkillere hizmet veren, İstanbul merkezli kayıtlı bir hukuk bürosu olan Karanfiloglu Hukuk Bürosu‘nun kurucusudur. İstanbul Barosu’na (Sicil No. 58270) ve Türkiye Barolar Birliği’ne (No. 133074) kayıtlı bir avukattır ve Türkiye’de 2017 yılından bu yana hukuk pratiği yapmaktadır. Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden (2016) lisans derecesine sahiptir ve müvekkillerine Türkçe, İngilizce ve Fransızca dillerinde danışmanlık verir; büro ayrıca deneyimli ofis içi tercümanlar aracılığıyla Rusça ve Çince konuşan müvekkillere de hizmet vermektedir.

Sorumluluk Reddi: Bu makale Türk hukuku hakkında genel bilgi sunar ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Kanunlar, yönetmelikler, resmi harçlar ve prosedürler zaman içinde değişir ve her durum farklıdır. Kendi özel durumunuza ilişkin tavsiye için lütfen kalifiye bir avukata danışın. Bu makaledeki bilgilere güvenilerek ortaya çıkabilecek herhangi bir zarardan sorumluluk kabul edilmemektedir.